Dodano: 17 lutego 2026 15:25

Wałbrzyska Galeria Sztuki BWA zaprasza na wystawę fotografii Chrisa Niedenthala

Wałbrzyska Galeria Sztuki BWA zaprasza na wystawę fotografii Chris’a Niedenthal’a do Galerii Sztuki Współczesnej na terenie Starej Kopalni. Wernisaż odbędzie się 22 lutego 2026 roku o godzinie 18:00. Wystawa będzie dostępna do 29 marca 2026 roku.

 Kuratorki: Anna Brzezińska, Katarzyna Puchalska

Wystawa Chris’a Niedenthal’a realizowana jest w ramach X Wałbrzyskiego Weekendu Fotografii przez Wałbrzyską Galerię Sztuki BWA oraz Wałbrzyski Klub Fotograficzny. Instytucją wypożyczającą prace jest Dom Spotkań z Historią.

Jest to przekrojowa prezentacja zdjęć artysty, która podsumowuje wieloletni pracę fotografa. Na ekspozycję składają się wybrane fotografie z jego obszernego archiwum.

Chris Niedenthal urodził się w 1950 roku w Londynie, w rodzinie polskich emigrantów. Jego rodzice podarowali mu aparat fotograficzny, gdy miał 11 lat, w nagrodę za dobre wyniki w nauce. Dzięki wujkom, których odwiedzał w czasie wakacji w Polsce, rozwijał swoją pasję. Jeden z nich pokazał mu, jak wywołuje się zdjęcia w amatorskiej ciemni, którą zorganizował w łazience. Drugi kupił mu aparat Zenit 3M. Już na studiach w London College of Printing wiedział, co chce robić w życiu. Interesowała go prasa i fotoreportaż. Trudno było mu to wyperswadować. Na studiach uczył się fotografii reklamowej
i portretowej, ale zawsze robił wszystko w reporterskim stylu.

W wieku 23 lat przyjechał do Polski na kilka miesięcy i został tu na stałe. Pracował jako fotoreporter prasowy, początkowo jako wolny strzelec, dokumentując Polskę Gierka. W latach 1974–1978 współpracował z niemieckimi pismami: tygodnikiem „Stern” i miesięcznikiem „Geo” oraz ze szwedzkim dziennikiem „Expressen”. W 1978 roku rozpoczął blisko pięcioletnią współpracę z „Newsweekiem”. Jego debiutancki materiał fotograficzny przedstawiał „nielegalne”, prowizoryczne kościoły, tworzone w PRL mimo zakazu władz państwowych. W 1978 roku, tuż po wyborze Karola Wojtyły na papieża, Chris Niedenthal był pierwszym fotoreporterem, który zrealizował reportaż w jego rodzinnym mieście, Wadowicach. W kolejnym roku, podczas pielgrzymki papieża do ojczyzny, wykonał zdjęcie, które trafiło na okładkę „Newsweeka”. Niedenthal był także – wraz z angielskim dziennikarzem, Michaelem Dobbsem – pierwszym zagranicznym fotoreporterem wpuszczonym do Stoczni Gdańskiej podczas strajku w 1980 roku. 14 grudnia 1981, w drugim dniu stanu wojennego, zrobił jedno ze swoich najsłynniejszych zdjęć: wóz opancerzony SKOT na tle kina Moskwa z banerem reklamującym film „Czas apokalipsy”.

Chrisa Niedenthala interesowało przede wszystkim życie codzienne i zwykli ludzie. Tego rodzaju fotografie to wielka i fascynująca część jego archiwum. Przemierzał Polskę z aparatem i fotografował sytuacje, które dla nas były zwyczajne – on jednak widział w nich coś niezwykłego. Legitymacja korespondenta zagranicznego umożliwiała mu robienie zdjęć, które niewielu mogło wówczas wykonać. Współpraca z „Newsweekiem”, a potem z „Time”, była wielkim krokiem w jego karierze, dawała mu też nieograniczony dostęp do zachodnich kolorowych filmów wysokiej jakości (dla polskich fotografów
w tym czasie praktycznie niedostępnych) i pozwalała na podróże. Dzięki temu w jego archiwum znajduje się niepowtarzalny reporterski zapis z Polski i krajów Europy Wschodniej lat 70. i 80.

W 1984 roku „Newsweek” po raz pierwszy wysłał Niedenthala poza Polskę̨: fotografował
w Budapeszcie, Pradze i Moskwie. Od stycznia 1985 został fotoreporterem „Time” na Europę Wschodnią. Najczęściej pracował w Pradze, Budapeszcie, Belgradzie, Sofii. 11 sierpnia 1986 ukazał się numer „Time” ze zdjęciem Jánosa Kádára na okładce, za które Chris Niedenthal otrzymał World Press Photo w kategorii „People in the News”.

W następnym roku z całą rodziną przeprowadził się na ponad sześć lat do Wiednia, w którym mieściło się biuro „Time” na Europę Wschodnią. Ponownie do Polski wrócił w 1993 roku. Wspólnie
z Włodzimierzem (Woodym) Ochnio przez sześć lat prowadzili studio fotografii reklamowej Magic Media. W kolejnych latach był autorem kilku ważnych społecznie projektów ekspozycyjnych: „Tabu. Portrety nieportretowanych” i „PracujeMy” – o dzieciach i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną. W 2001 roku wspólnie z Tadeuszem Rolke zrealizowali wystawę „Sąsiadka” (o relacjach polsko-żydowskich i tolerancji wobec „obcych”), która została pokazana w Zachęcie. W lutym 2008 zaprezentował wystawę̨ „Listy do syna” – portrety matek i ich dzieci z zespołem Downa.

Po 2015 roku wrócił do fotoreportażu: Ten zawód to jest w pewnym sensie misja. Skoro tyle fotografowałem tej naszej historii, przez lata, to uważam, że nie mogę przestać, muszę udokumentować ten stan, w który popadliśmy teraz. W dawnej Polsce robiłem to dla bardzo ważnych pism światowych, teraz robię to dla siebie.

Jego fotografie czasów PRL-u zostały wydane w kilku albumach; napisał też autobiografię (Wydawnictwo Marginesy) “Zawód: Fotograf”.

Mieszka i pracuje w Warszawie.