Archiwa: porcelana - Dziennik Wałbrzych

Jaworzyna Śląska. Czy uda się uratować zabudowania po fabryce porcelany?

Agnieszka Pisarska — Wed, 19 Mar 2025 13:31:25 +0000

W Jaworzynie Śląskiej coraz głośniej zadawane jest pytanie, co dalej z byłą fabryką porcelany stołowej Karolina. I nie chodzi tu nawet o wznowienie produkcji.

Pytanie, czy za 5 lat po założonej ponad 160 lat temu fabryce pozostanie choćby ślad, wybrzmiewa w Jaworzynie Śląskiej coraz głośniej. Po tym, jak w dwóch przetargach nie udało się znaleźć kupca na całość zakładów, pojawia się obawa, czy zabytkowe zabudowania nie zostaną wyburzone na potrzeby firm deweloperskich. Losem zakładów zainteresowali się pracownicy zlokalizowanego po sąsiedzku Muzeum Kolejnictwa.

– Uważamy, że powinien teren fabryki zostać zmniejszony i wydzielony, dlatego kto będzie chciał nadal zachować produkcję porcelany w mniejszej skali, jedna hala powinna wystarczyć. Druga część może być otwartą przestrzenią miejską i mogą tam znaleźć miejskie firmy przestrzeń do tego, żeby po prostu swoje małe biznesy prowadzić. Tutaj brakuje takiego miejsca.

Czyli coś na wzór łódzkiej Manufaktury – tłumaczy Katarzyna Szczerbińska-Tercjak, której zdaniem sprawę może ułatwić fakt, że miasto było znaczącym wierzycielem zlikwidowanych rok temu zakładów.

– To czasami jest też tak, że nie jesteśmy gotowi finansowo na jakieś przedsięwzięcie, więc czasami warto zamrozić w pewien sposób ten proces i przyglądać się tylko temu, ale zabezpieczyć i nie nie pozwolić na to, żeby to po prostu wyburzyć.

Czy uda się zebrać przy jednym stole urzędników miejskich, muzealników i syndyka? Czy uda się uratować zabudowania byłej fabryki, będące ważną kartą historii Dolnego Śląska? Na te pytania wciąż nie ma odpowiedzi.

Fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Artykuł Jaworzyna Śląska. Czy uda się uratować zabudowania po fabryce porcelany? pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

Wydano Kroniki Tielscha – historię jednych z największych potentatów przemysłu porcelanowego początku XX wieku

Agnieszka Pisarska — Thu, 06 Mar 2025 16:20:55 +0000

W Wałbrzychu w czwartek po raz pierwszy pokazano oficjalnie przetłumaczone i wydane drukiem kroniki rodziny Tielsch – założycieli jednej z trzech wałbrzyskich fabryk porcelany.

Rodzina Tielsch to jeden z największych potentatów przemysłu porcelanowego Europy II połowy XIX wieku. A jak powiedzieli pracownicy Muzeum Porcelany, kronika to nie tylko zapis historii rodziny i fabryki – to przede wszystkim bardzo emocjonalna opowieść o ludziach z dawnego Waldenburga.

– Kronika, co ciekawe, jest pisana przez drugą żonę Karla Tielscha, więc te wydarzenia opisujące i funkcjonowanie fabryki oraz życie w tamtych czasach mamy niemalże z pierwszej ręki – mówi Jacek Drejer.

– To jest bardzo osobiste dzieło. To jest kronika pisana przez matkę dla swoich dzieci, aby te dzieci pamiętały o wydarzeniach rodzinnych. Trzeba powiedzieć, że kiedy pani Elizabeth Tielsch pisała ową kronikę, nigdy, ale to przenigdy członkowie rodziny Tilszów nie myśleli o tym, że ta kronika kiedykolwiek zostanie wydana drukiem – mówi Magdalena Woch z wałbrzyskiego Muzeum Porcelany.

Kronika to opowiedziany w dość subiektywny sposób obraz życia w Wałbrzychu końca XIX wieku. Można ją było wydać dzięki kontaktom, jakie wałbrzyskie muzeum nawiązało z prawnuczkami Karla Tielscha.

– Udało się nam dzięki właśnie rozmowom, współpracy ze spadkobierczyniami tę kronikę zdobyć, po drugie uzyskać ich zgodę na przetłumaczenie i publikację. Myślę, że dla wszystkich, którzy ciekawią się nie tylko historią wałbrzyskiej porcelany, ale w ogóle historią Wałbrzycha w drugiej połowie XIX wieku, to bardzo ciekawa publikacja – mówi Jacek Drejer, dyrektor Muzeum Porcelany.

W tym roku przypada 180. rocznica założenia przez Karla Tielscha fabryki porcelany. Z tej okazji, poza wydaniem kroniki, już w połowie marca w Muzeum Porcelany zostanie otwarta wystawa niepokazywanych dotąd, często bardzo unikatowych produktów tej fabryki. Rok 2025 został w Wałbrzychu ogłoszony Rokiem Porcelany.

Fot. użyczone / Muzeum Porcelany w Wałbrzychu

Artykuł Wydano Kroniki Tielscha – historię jednych z największych potentatów przemysłu porcelanowego początku XX wieku pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

Studio Dziennik w ogrodzie Muzeum Porcelany. Rozmawiamy z Jackiem Drejerem

Bartek Paulus — Thu, 28 Sep 2023 05:19:02 +0000

Dawno nie byłeś w Muzeum Porcelany w Wałbrzychu? Idź i przyznaj się ile lat tam nie zaglądałeś, a dostaniesz tej wysokości zniżkę – to najnowsza propozycja wałbrzyskiej atrakcji. Akcja potrwa do końca października. O szczegółach rozmawiamy z Jackiem Drejerem, dyrektorem Muzeum Porcelany w Wałbrzychu.

Artykuł Studio Dziennik w ogrodzie Muzeum Porcelany. Rozmawiamy z Jackiem Drejerem pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

75 tysięcy za matryce z likwidowanej Porcelany Krzysztof. Wałbrzych ratuje porcelanowe dziedzictwo

Bartek Paulus — Mon, 25 Sep 2023 17:10:52 +0000

Do Centrum Ceramiki Unikatowej, które znajduje się na terenie Starej Kopalni, trafiły matryce z likwidowanej fabryki Porcelany Krzysztof w Wałbrzychu. To z nich powstają specjalne formy, z których odlewano osiemdziesiąt wzorów figurek produkowanych w wałbrzyskim zakładzie. Centrum chce formy wykorzystywać dalej. Na początek odlane zostaną figurki, które pojawią się na wystawie, w przyszłości, figurki, które być może będą turystyczną pamiątką. Na zakup form wydano 75 tysięcy złotych.

To kolejny, tego typu zakup z likwidowanej fabryki Porcelany Krzysztof. Wcześniej Muzeum Porcelany zakupiło tak zwane wzorniki. Teraz formy odlewnicze, czyli specjalne matryce trafiły do Centrum Ceramiki Unikatowej na terenie Starej Kopalni.

Centrum chce odtworzyć całą serię porcelanowych figurek, które na początek zostaną zaprezentowane na specjalnej wystawie, która jest planowana na przyszły rok.

– Wszystkie formy są do użycia w technice odlewniczej. Mowa o technologii, która jest w zasięgu Centrum Ceramiki Unikatowej – mówi Piotr Micek, dyrektor centrum.

Formy mają być wykorzystywane także w czasie warsztatów z dziećmi. W przyszłości być może uda się je wykorzystać do produkowania figurek, które po prostu będą turystyczną pamiątką.

Najstarsze formy i projekty kupione przez wałbrzyskie instytucje pochodzą z lat pięćdziesiątych ubiegłego wieku. Są wśród nich matryce popularnych figurek, wśród których były między innymi niewielkie słoniki. Figurek jest osiemdziesiąt. Matryc w sumie kilkaset.

Matryce formalnie zakupił Zamek Książ, z którego budżetu wyłożono na zakup 75 tysięcy złotych. Formy będą na co dzień znajdować się w Centrum Ceramiki Unikatowej na terenie Starej Kopalni.

Fot. DAI / Dziennik Wałbrzych

Artykuł 75 tysięcy za matryce z likwidowanej Porcelany Krzysztof. Wałbrzych ratuje porcelanowe dziedzictwo pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

Wałbrzyska porcelana była źródłem fortun. Dziś trzeba przypominać o jej historii

Bartek Paulus — Thu, 24 Sep 2020 06:34:53 +0000

O historii wałbrzyskiej porcelany, ale także o tym, jak dziś powstają tego typu produkty chcą przypominać byli pracownicy fabryk porcelany, którzy rok temu założyli Stowarzyszenie Ceramików Polskich. Na pierwszą rocznicę stowarzyszenie zaprasza na dwa spotkania do Muzeum Porcelany w Wałbrzychu.

Inicjatorami założenia stowarzyszenia są byli pracownicy wałbrzyskich zakładów porcelany, którzy przyznają, że gdy jeszcze pracowali, byli przekonani, że wszyscy wiedzą o tym, jak olbrzymią rolę odgrywa w Wałbrzychu ta branża. Dziś przyznają jednak, że się mylili, a o historii porcelany w mieście trzeba mówić jak najwięcej.

– Gdyby nie przygnębiający widok ruin dawnej fabryki Tielscha o porcelanie Wałbrzych też byśmy już nie pamiętali – mówi Andrzej Gniazdowski, prezes Stowarzyszenia Ceramików Polskich.

Byli pracownicy zakładów porcelany przypominają, że w fabrykach pracowały tysiące wałbrzyszan. Dość często całe rodziny.

– Nasze stowarzyszenie postawiło sobie za cel rozpropagowanie wśród wałbrzyszan faktu, że obok bardziej widocznego w scenerii naszego miasta przemysłu górniczego w Wałbrzychu funkcjonował i funkcjonuje jeszcze przemysł wymagający delikatności, precyzji i dużego artyzmu, jakim jest produkcja wyrobów porcelanowych – mówi Gniazdowski.

Jan Bosek, który był jednym z inicjatorów założenia stowarzyszenia, a z branżą jest związany od blisko 60 lat przypomina, że przed laty wałbrzyscy właściciele fabryk zbijali fortuny.

– Poza górnictwem, które już dawno nie istnieje to fabryki porcelany były najważniejszym przemysłem w Wałbrzychu. Nasz węgiel do dziś nazywany jest czarnym złotem, a porcelana nazywana była białym złotem. Dzisiaj jest porcelana takim produktem, który trafił pod strzechy – mówi Jan Bosek.

Stowarzyszenie 28 września i 12 października zaprasza na dwa spotkania w ramach projektu „Wałbrzych miastem porcelany. Historia i teraźniejszość”. W Muzeum Porcelany w Wałbrzychu poznamy nie tylko historię porcelany w Wałbrzychu, ale dowiemy się także, jak wygląda projektowanie, produkcja czy zdobienie. Początek spotkania o godzinie dziesiątej.

Muzeum Porcelany. Eksponaty i wnętrza. fot. archiwalna, Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Artykuł Wałbrzyska porcelana była źródłem fortun. Dziś trzeba przypominać o jej historii pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.