Archiwa: łukasz kazek - Dziennik Wałbrzych

„Powiernik”. Powstaje nowy film Mateusza Kudły i Łukasza Kazka

Jacek Zych — Mon, 11 Jun 2018 08:59:19 +0000

Łukasz Kazek i Mateusz Kudła – autorzy nagrodzonego na Festiwalu w Cannes filmu dokumentalnego Ludzie z klisz pracują nad kolejnym projektem – filmem pod roboczym tytułem „Powiernik”. Ukończono właśnie pierwszy etap zdjęć, który realizowany był w Budapeszcie.

Film, przez pryzmat głównego bohatera, odnajdującego depozyty ukryte 70 lat temu na Dolnym Śląski, pokazuje losy wysiedlonych stąd mieszkańców Gór Sowich. Chcąc poznać losy właścicieli, postanawia ich odszukać i zwrócić fotografie, książki i osobiste pamiątki. Mówi Łukasz Kazek, jeden z twórców filmu:

https://dziennik.walbrzych.pl/wp-content/uploads/2018/06/lukasz-kazek-o-filmie.mp3

– Jednym z odnalezionych depozytów są listy miłosne dwojga zakochanych, których rozdzieliła wojna. Teraz wrócą do właścicielki — mówi Mateusz Kudła, reżyser filmu.

Zdjęcia do dokumentu realizowane są na Węgrzech, w Austrii, Niemczech i w Polsce. Właśnie zakończono pierwszy, węgierski etap prac, podczas którego autorzy spotkali się w Budapeszcie m.in. z byłym więźniem obozu koncentracyjnego Dörnhau (Kolce), który opowiedział o szkicach, przedstawiających dramatyczne sceny z życia osadzonych. Po wojnie, 46 oryginalnych szkiców autor przekazał do Węgierskiego Muzeum Narodowego. Ich reprodukcje mają wrócić na Dolny Śląsk.

Latem i jesienią 2018 roku autorzy przeniosą za naszą zachodnią granicę, by realizować zdjęcia w Niemczech i Austrii. Premiera planowana jest na II połowę 2019 roku.

Obraz reżyseruje Mateusz Kudła, współautor filmu z udziałem Romana Polańskiego i Ryszarda Horowitza pt. „Polański, Horowitz. Czarodzieje z Getta”, którego premiera planowana jest także na 2019 rok.

Artykuł „Powiernik”. Powstaje nowy film Mateusza Kudły i Łukasza Kazka pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

W Jedlinie trwa największy projekt rekonstrukcyjny w regionie

Jacek Zych — Fri, 02 Jun 2017 10:33:20 +0000

W Pałacu Jedlinka trwają prace przy największym projekcie rekonstrukcyjnym w naszym regionie. Na specjalnie do tego celu wybudowanej bocznicy kolejowej na tyłach pałacu powstaje, w mogącym budzić podziw tempie, wierna replika pociągu sztabowego Adolfa Hitlera.

W ciągu niecałych dwóch miesięcy od rozpoczęcia projektu udało się zbudować szkielet wagonów, osadzony na rzeczywistym podwoziu wagonu kolejowego, wykonać składającą się z prawie tysiąca elementów szkieletową konstrukcję, zmontować ją na platformach i prawie w całości pokryć stalowym płaszczem. Obecnie pociąg przygotowywany jest do malowania o oznakowania, montowane są ostatnie elementy pokrycia, szlifowane spawy.

W czasie, kiedy na zewnątrz trwają ciągle prace związane z poszyciem wagonów, nie ustają przygotowania do prac wykończeniowych. Dzięki planom i informacjom pozyskanym z fabryki wagonów w niemieckim mieście Kessel, gdzie w dwudziestoleciu międzywojennym wyprodukowana została cała seria wagonów sztabowych, rekonstruktorzy przygotowują się się do odtworzenia wnętrza wagonu. W pierwszej kolejności zostanie on podzielony na część konferencyjną, łączności i sypialną. Następnie do pracy przystąpi meblarz i tapicer. Zgromadzona dokumentacja pozwala mieć nadzieję, że wnętrze pociągu zostanie odwzorowane tak wiernie, jak pozwalają na to finanse projektu i czas, pozostały do udostępnienia wagonów do zwiedzania.

O postępach prac i szczegółach wyposażenia, jakie udało się pozyskać, opowiada Łukasz Kazek, jeden z koordynatorów projektu.

http://dziennik.walbrzych.pl/wp-content/uploads/2017/06/lukasz1.mp3

Wyposażenie stanowiły będą w większości oryginalne elementy, zbierane, kupowane i pozyskiwane z terenu całego Dolnego Śląska i Niemiec – w dniu kiedy przygotowywaliśmy materiał do Jedlinki przyjechała wydrukowana w 1941 roku, oryginalna mapa administracyjna III Rzeszy. Oprawiona zdobiła będzie konferencyjną część wagonu sztabowego. Oprócz tego udało się zgromadzić wiele innych przedmiotów, będących na wyposażeniu ówczesnych pociągów sztabowych: oryginalną, wyprodukowaną przez zakłady Siemensa kolejowa centralę telefoniczną, lampy kolejowe etc.

Docelowo teren przy wybudowanej specjalnie do tego celu bocznicy zamienić ma się w replikę peronu kolejowego w Jedlinie-Zdroju, przez który, co można powiedzieć z dużą dozą prawdopodobieństwa, pociąg America przejeżdżał. Wielkie otwarcie połączone z wizytą w Jedlinie pociągu Retro z Jaworzyny Śląskiej planowane jest już za 2 tygodnie, 16 czerwca. O atrakcjach, jakie nas czekają, mówi Łukasz Kazek.

http://dziennik.walbrzych.pl/wp-content/uploads/2017/06/lukasz2.mp3

W Jedlinie-Zdroju trwają prace przy budowie repliki pociągu sztabowego Adolfa Hitlera – America. Jedlina Zdrój, 1.06.2017 r. fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Artykuł W Jedlinie trwa największy projekt rekonstrukcyjny w regionie pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

W Jedlinie budują wierną replikę Führersonderzug Amerika – pociągu-kwatery Adolfa Hitlera

Jacek Zych — Mon, 10 Apr 2017 19:15:15 +0000

W Jedlinie powstaje wierna replika części pociągu Führersonderzug Amerika – swoistego Air Force One wodza III Rzeszy Adolfa Hitlera, składu przeznaczonego do jego osobistego użytku. Na specjalnie przygotowanej do tego celu bocznicy kolejowej tuż przy pałacu w Jedlince postają dwa z szesnastu wagonów tego składu. Bądą to wagon osłonowy, z dwoma działami przeciwlotniczymi oraz najważniejsza część pociągu – wagon konferencyjno-sypialny, prywatna część naczelnego wodza. Jeśli wszystko pójdzie według ustalonego planu wagony oraz replikę peronu z dworca w Jedlinie będzie można zwiedzać już w czasie tegorocznych wakacji.

O pomyśle i arkanach budowy repliki wagonów Führersonderzug Amerika rozmawiamy ze Sławomirem Oxeniusem, historykiem z Uniwersytetu w Passau, konsultantem naukowym niemieckiej strony całego projektu, od lat współpracującym z Pałacem w Jedlince:

http://dziennik.walbrzych.pl/wp-content/uploads/2017/04/o-pociagu.mp3

Budowa repliki zająć ma jedynie dwa miesiące. Cała konstrukcja powstanie platformach kolejowych, oparta będzie na drewnianym szkielecie wykonanym według komputerowego modelu 3D w jednym z jedlińskich zakładów. Dzięki zaawansowanej technologi produkcja drewnianych elementów potrwa jedynie kilka dni. Następnie całość zostanie złożona na ramie podwozia i pokryta stalowym płaszczem, który nada ostateczny kształt wagonom.

Intencją pomysłodawców jest maksymalnie wierne odtworzenie wagonów. We współpracy ze stolarzami i tapicerami chcą wyposażyć je we wszystko, co oryginalnie zawierały – drewniane boazerie, meble, fotele i podstawowe sprzęty. Przedsięwzięcie jest o tyle karkołomne, że meble salonu Hitlera wykonane były z dębu i orzecha, sufit i ściany z drzewa wiśniowego i palisandru. Dziś wykorzystanie tak luksusowych gatunków drewna byłoby niesłychanie kosztownym przedsięwzięciem, użyte zostaną więc bardziej pospolite gatunki z dbałością o wszystkie detale i szczegóły.

Jak podkreślaj Sławomir Oxenius, modele poza wartością turystyczną pełnić będą miały także rolę edukacyjną:

http://dziennik.walbrzych.pl/wp-content/uploads/2017/04/walory-edukacyjne.mp3

Skład Amerika to jeden z kilku bliźniaczych składów, jakie wykorzystywane były przez naczelne dowództwo III Rzeszy. Z innych, których nazwy także nawiązywały do krain geograficznych i kontynentów, korzystali Goebbels, Goering oraz naczelny sztab Wermachtu. America należał do Führera. W zależności od celu i długości podróży składał się z od 12 do 16 wagonów. Można nazwać go ówczesnym Air Force One: był w pełni wystarczalny. Zabierał na pokład do 1500 osób, znajdowały się w nim poza osobistymi apartamentami wodza wszelkie niezbędne isntytucje: poczynając od centrali telefonicznej na polowym szpitalu kończąc.

Odbywały się w nim rozmowy dotyczące kluczowych losów II wojny światowej. W tym wagonie Hitler przyjmował generała Franko tuż pod granicą hiszpańsko-francuską, to z okien tego wagonu w Sopocie obserwował oblężenie Helu. Tym pociągiem podjechał pod Warszawę oglądając bombardowanie Warszawy. Czy Führersonderzug Amerika mógł przejeżdżać przez Jedlinę? Sławomir Oxenius jest o tym przekonany:

– Przed i w czasie II wojny światowej Jedlina była ważnym węzłem komunikacyjnym. Do dziś pozostałością tego jest rozległa, wielotorowa bocznica kolejowa, zaskakująca swoimi rozmiarami jak na tak małe miasteczko. Jedlina miała bezpośrednie połączenie z Berliniem, Wrocławiem oraz z Wiedniem, co po anschlusu Austrii łączyło trzy największe miasta ówczesnej Rzeszy. Pociąg Amerika z pewnością tędy przejeżdżał. Poza tym pamiętać należy, że w Górach Sowich trwała budowa projektu Riese, który de facto miał być główną kwaterą Hitlera, a pałac w Jedlince należał w czasie wojny do skarbu III Rzeszy i organizacji Todt – powiedział w rozmowie z Dziennikiem Sławomir Oxenius.

Sławomir Oxenius i Łukasz Kazek, koordynatorzy projektu. Jedlina-Zdrój, 10.04.2017 fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Pałac w Jedlince. 10.04.2017. Fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Fragment toru kolejowego wybudowanego specjalnie na potrzeby repliki wagonów z pociągu Führersonderzug Amerika. Pałac w Jedlince. 10.04.2017. Fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Rysunek techniczny modelu wagonu konferencyjnego. Źródło: Łukasz Kazek / Pałac Jedlinka

Rysunek techniczny modelu osłonowego. Źródło: Łukasz Kazek / Pałac Jedlinka

Führersonderzug Amerika był mobilną kwaterą i sztabem Adolfa Hitlera. fot. archiwalna.

Führersonderzug Amerika – widok ogólny i wnętrza. Fot. archiwalne

Artykuł W Jedlinie budują wierną replikę Führersonderzug Amerika – pociągu-kwatery Adolfa Hitlera pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.

Teatralnie w Walimiu. „Faszystowska mać” i „Być u siebie”

Jacek Zych — Sat, 11 Feb 2017 14:08:58 +0000

Walimskie Centrum Kultury i Turystyki zaprosiło mieszkańców i gości na wyjątkowe wydarzenie teatralne. Mieliśmy niewątpliwą przyjemność obejrzeć wyprodukowane przez wrocławskie Towarzystwo Kultury Czynnej dwa spektakle – „Faszystowska Mać” i „Być u siebie”. Reżyserem obu i autorem scenariusza jest Jerzy Welter.

„Faszystowska mać” to opowieść oparta na kanwie wspomnień Wojciecha Szczeciniaka, dziadka Łukasza Kazka – autora książki pod tym samym tytułem. Opowiada wojenną historię pochodzącego z Podhala mężczyzny – od pobytu i ucieczki z obozu w Birkenau do trudnych lat powojennych, spędzonych w położonych w Górach Sowich Jugowicach. Poznajemy widziane oczami Polaka relacje łączące repatriantów z autochtonami do czasu ich wysiedlenia w 1947 roku.

Drugi z monodramów – „Być siebie” – to historia powstała ze zbieranych prawie 5 lat opowieści Niemców z Dolnego Śląska. Kilkanaście miesięcy po zakończeniu wojny stają przed koniecznością porzucenia dobytku, oddania go w ręce obcych ludzi i wyjazdu z miejsc, w których żyli od pokoleń.

Kolejność, w jakich widzowie oglądali monodramy pozwoliła widzom emocjonalne przejść przez wszystko, co było podstawą relacji polsko-niemieckich we wczesnych latach powojennych oraz uwypuklić emocje towarzyszące nieuchronnemu godzeniu się życiem. Oba spektakle wzruszają, oba poruszają te same problemy alienacji związanej z rozpoczęciem nowego życia w obcym, nieznanym miejscu, i dramatycznym przymusem porzucenia dorobku życia i wyjazdu w nieznane.

***

„Faszystowska mać” to książka Łukasza Kazka, będąca zbiorem wspomnień jego dziadka Wojciecha Szczeciniaka. Pobyt bohatera w obozie koncentracyjnym Birkenau, potem roboty przymusowe przy budowie lotniska w Balicach pod Krakowem, ucieczkę i ukrywanie się przed Niemcami i ich szpiclami (w większości Polakami). Później przyjazd do Jugowic Górnych we wrześniu 1945 roku, życie z Niemcami i relacje polsko-niemieckie do czasu ich wysiedlenia, czas stalinizmu i budowy Polski Ludowej. Premiera książki miała miejsce 31 lipca podczas III Dolnośląskiego Pikniku Militarnego w Ludwikowicach Kłodzkich.

W Walimskim Centrum Kultury i Turystyki wystawiono monodramy „Faszystowska mać” i „Być u siebie”. 10.02.2017 Walim. fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

W Walimskim Centrum Kultury i Turystyki wystawiono monodramy „Faszystowska mać” i „Być u siebie”. Na zdjęciu Piotr Rogaliński. 10.02.2017 Walim. fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

W Walimskim Centrum Kultury i Turystyki wystawiono monodramy „Faszystowska mać” i „Być u siebie”. 10.02.2017 Walim. fot. Jacek Zych / Dziennik Wałbrzych

Artykuł Teatralnie w Walimiu. „Faszystowska mać” i „Być u siebie” pochodzi z serwisu Dziennik Wałbrzych.